Στην εποχή μας που η επικοινωνία έχει γίνει όλο και πιο εύκολη φοβάμαι οτι έχουμε σοβαρό πρόβλημα επικοινωνίας. Ειδικά όταν αναφερόμαστε σε μια έννοια της οποίας τα όρια είναι τόσο συγκεχυμένα όπως είναι η τέχνη.
Τα τελευταία χρόνια στον χώρο της επαγγελματικής φωτογραφίας γίνεται λόγος για κσλλιτεχνική φωτογράφηση. Στον γάμο, στη βάφτιση, στη μόδα, ακόμα και στη τουριστική φωτογραφία. Ίσως για λόγους ωραιοποίησης ή ακόμα και κερδοσκοπικούς συνηθίζουμε να περιγράφουμε ένα προϊόν με όρους που δεν έχουν καμία σχέση με την ιδιότητα του ιδίου του προϊόντος.
Συνηθίζεται λοιπόν απο τους φωτογράφους, όταν πρόκειται να κάνουν προσφορά για παράδειγμα για μια φωτογράφηση γάμου, να αναφέρουν οτι το ζευγάρι μπορεί μια δεύτερη μέρα να ξαναφορέσει τα ρούχα του γάμου και να φωτογραφηθεί με καλλιτεχνικό τρόπο σε μια τοποθεσία εκτός της εκκλησίας. Η εν λόγω φωτογράφηση αναφέρεται και ως “on location”. Συνήθως γίνεται σε μέρη όπως παραλίες, δάση, μαρίνες, στάσεις του τραμ κλπ.
Η άποψή μου είναι η εξής: αν ο φωτογράφος ονομάζει την δεύτερη φωτογράφηση καλλιτεχνική, τότε υποτιμά τον εαυτό του. Δηλαδή οι φωτογραφίες που τράβηξες κατα τη διάρκεια του μυστηρίου τι ήταν; για πέταμα; κανείς δεν ξέρει οτι οι πρώτες καλλιτεχνικές φωτογραφίες ήταν οι αναμνηστικές;
Όταν είσαι φωτογράφος και καλείσαι να καλύψεις ένα μυστήριο, ο στόχος σου είναι να παρουσιάσεις τα πρόσωπα όσο πιο όμορφα γίνεται. Ο πελάτης ντύνεται καλά και όπως και να’χει θέλει να ακούσει καλά λόγια για τον εαυτό του. Οπότε στο στούντιο σβήνονται οι φωτογραφίες με κλειστά μάτια, με γκριμάτσες, με μπουκωμένα στόματα και μένουν εκείνες που έχουν χαμόγελα, φωτογενή προφίλ και διάφορα αναπάντεχα στιγμιότυπα. Η φωτογραφία αυτή αγαπημένοι μου συνάδελφοι ονομάζεται εφαρμοσμένη, στοχευμένη. Επίσης ο όρος “on location” στα ελληνικά σημαίνει “στο μέρος”, “στην τοποθεσία”… η ίδια η εκκλησία δεν αποτελεί location; το σπίτι της νύφης ή του γαμπρού που ετοιμάζονται; Μήπως χρησιμοποιούμε τον όρο στα αγγλικά για να εντυπωσιάσουμε; Δεν είναι ντροπή να εξηγούμε στον πελάτη οτι στόχος μας είναι να καλύψουμε την πιο ωραία μέρα της ζωής του με τον καλύτερο δυνατό τρόπο…αλλά τι σχέση έχει η καλλιτεχνική φωτογραφία με τον γάμο;
Αν θέλουμε να το δούμε θεωρητικά η καλλιτεχνική φωτογραφία αποτελείται απο μια φόρμα και ένα περιεχόμενο τα οποία μεταξύ τους αλληλεπιδρούν, συνομιλούν, γίνονται ένα. Αν το δούμε φιλοσοφικά, η τέχνη υπάρχει για να υπαινίσσεται και χαρακτηρίζεται απο την υπέρβαση. Αυτή τη υπέρβαση κατάφεραν ο DaVinci, o Van Gogh, o Mozart, o Bresson, o Kertesz, o Dostojiefski, o Fellini, o Bergman και άλλοι μεγάλοι καλλιτέχνες. Το συνολικό έργο αυτών των ανθρώπων είναι κάτι σαν μια αυτοβιογραφία. Μπορούμε εμείς να βγάλουμε τα ψυχολογικά απωθημένα μας σε ένα γάμο ή μια βάφτιση; Θα μας κυνηγίσει ο πελάτης! Ειδικά αν ξέρει και πολεμικές τέχνες τη βάψαμε!
Η φωτογραφία μόδας. Είναι στοχευμένη. Ή πας να αναδείξεις μια ωραία κοπέλα (που έτσι κι αλλιώς είναι ωραία) ή πας να αναδείξεις κάποιο ρούχο. Πού είναι η τέχνη; πού είναι η υπέρβαση; Προσωπικά την ωραία κοπέλα προτιμώ να την δω μπροστά μου παρά σε φωτογραφία. Μήπως εννοούμε οτι ο φωτογράφος είναι τεχνικά άρτιος και ξέρει να χρησιμοποιεί με άψογο τρόπο τα softbox ή τα studio flash; Άλλο όμως τεχνική ικανότητα και άλλο τέχνη. Με τα κατάλληλα σεμινάρια, φωτογραφία μόδας μπορεί να κάνει και η γιαγιά μου.
Καλό είναι λοιπόν να μη βάζουμε τα πάντα στο ίδιο τσουβάλι. Τα ιερά τέρατα της φωτογραφίας δεν υπάρχουν για να τα ζηλεύουμε και να τα εκμεταλλευόμαστε αφού ούτε καν να τα αντιγράψουμε δεν μπορούμε. Υπάρχουν μόνο για να τα θαυμάζουμε, για να μας εμπλουτίζουν την ψυχή.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου