Τρίτη 14 Δεκεμβρίου 2010

Ο ντιλετάντης, ο μισθοφόρος και ο εραστής (ο καλός, ο κακός και ο άσχημος)


Τρεις έννοιες παρεξηγημένες και εντελώς τσακωμένες μεταξύ τους. Είναι ο “φωτογράφος της Κυριακής”, ο επαγγελματίας και ο ερασιτέχνης.
Μπορούν να συνυπάρξουν αρμονικά; να ταιριάξουν; υπάρχει κάποια σχέση μεταξύ τους εκτός απο τον κοινό παρονομαστή που είναι η φωτογραφικά μηχανή;
        Ο πρώτος είναι η αφετηρία όλων μας. Ο “αρχάριος”, ο “χαζός”, το “ψάρι”… Λέγαμε  “μ’αρέσει η φωτογραφία” και τραβούσαμε μόνο στις γιορτές, άντε και σε καμια εκδρομή. Βέβαια ήμασταν υπερήφανοι για τη μηχανή μας. Τελευταία λέξη της τεχνολογίας…. Και ας γνωρίζαμε μόνο την λειτουργία του αυτόματου!
Η αρχέγονη μορφή του φωτογράφου, το βλαστοκύτταρο. Απο εκείνο το σημείο μόνο δυο πορείες μπορούμε να ακολουθήσουμε. Η πρώτη είναι να κάνουμε δυο-τρια βήματα ακόμα και να σταματήσουμε. Κάτι σαν προσκόλληση στα πρώτα στάδια ανάπτυξης. Μας αρέσει να τραβάμε φωτογραφίες αλλά δεν μας ενδιαφέρει τίποτα παραπάνω, μπορούμε να αρκεστούμε στην φωτογραφία που κάνουμε και σχεδόν πάντα μας αρέσουν όλες οι φωτογραφίες που βλέπουμε, είτε τις τραβήξαμε εμείς είτε άλλοι. Αν ήμασταν μουσικοί θα λέγαμε οτι “γρατζουνάμε που και που”.
Η δεύτερη πορεία έχει λίγα περισσότερα βήματα. Αρχίζουμε να μαθαίνουμε σιγά σιγά τις διάφορες ρυθμίσεις της μηχανής μας γιατί έχουμε δεί οτι στο αυτόματο δεν βγαίνει όπως θέλουμε. Συνεχίζουμε βέβαια να τραβάμε με μανία ηλιοβασιλέματα, παραλίες, λουλούδια, γάτες και τα παιδιά μας.
         Ο δεύτερος συνήθως είναι ένας πολύ καλός επιχειρηματίας που μερικές φορές μπορεί να γνωρίζει και αρκετά καλά πως λειτουργεί η μηχανή του. Για τον ντιλετάντη οι φωτογραφίες που βγάζει είναι απλά τέλειες. Άλλωστε αυτός είναι και ο σκοπός του. Να βγάζει φωτογραφίες με τις οποίες θα ευχαριστηθούν όλοι. Δεν είναι εύκολο. Αρκεί να σκεφτεί κανείς πόσο διάβασμα πρέπει να ρίξει ένας καλός επαγγελματίας πάνω στην ψυχολογία της μάζας. Δεν το λέω καθόλου ειρωνικά, ένας επαγγελματίας φωτογράφος πρέπει κάθε μέρα να ψάχνει να βρεί τρόπο να επιβιώσει, αλλιώς το φωτογραφείο που είναι στα 200 μέτρα θα του φάει τη δουλειά.
Βέβαια στην περίπτωση του επαγγελματία πιστεύω οτι το μεγαλύτερο βάρος της προσοχής του πηγαίνει στα προσόντα που χρειάζονται για να προχωρήσει η επιχείρηση και λιγότερο βάρος πάει στην ίδια τη φωτογραφία. Στον επαγγελματικό χώρο υπάρχει πολύς κόσμος που δεν έχει την παραμικρή σχέση με τη φωτογραφία, ας πούμε οτι είναι ακόμα στο στάδιο του βλαστοκυττάρου αλλά μπορεί να διαθέτει άριστο επιχειρηματικό μυαλό και η δουλειά του να πηγαίνει άψογα. Ας μην τα ισωπεδώσουμε όμως όλα, δεν είναι πάντα έτσι. Υπάρχουν αρκετοί επαγγελματίες που απευθύνονται σ’ένα κοινό λίγο πιο εξοικειωμένο με τη φωτογραφία και κατά συνέπεια πιο απαιτητικό. Αν ήταν μουσικοί θα παίζαν απο σκυλάδικο μέχρι ροκ. Για αυτούς δεν υπάρχει καλύτερη φωτογραφία απο την δικιά τους.
            Ο τρίτος έχει μια σαδομαζοχιστική σχέση με τη μηχανή του αλλά και με τη ζωή γενικά. Είναι αυτός που έχει αφήσει πίσω τα ηλιοβασιλέματα και τα λουλούδια γιατί ξέρει πλέον οτι είναι πιο όμορφα όταν τα βλέπει χωρίς να μπαίνει η μηχανή μπροστά στα μάτια του και ψάχνει να δεί πως φαίνεται ο κόσμος μέσα απο το σκόπευτρο. Ψάχνει για γεωμετρίες και επικοινωνίες μεταξύ άσχετων θεμάτων μέσα στην ίδια φωτογραφία, σαν μια πιθανή συνομιλία τους. Είναι σαν ένα ερωτικό παιχνίδι που έχει όρια αλλά δεν έχει κανόνες. Πρόκειται για την έκφραση της δικής του αντίληψης γύρω απο τη ζωή. Για να τον καταλάβουμε πρέπει να έχουμε καλλιεργημένο μάτι και να αξιολογήσουμε την δουλειά του σαν σύνολο. Είναι μάταιο και λάθος να προσπαθήσουμε να βγάλουμε συμπέρασμα απο μια μόνο φωτογραφία του. Γι’ αυτό και ο ερασιτέχνης (ο εραστής της τέχνης) είναι κατανοητός απο ένα όλο και λιγότερο αριθμό φίλων της φωτογραφίας. Δεν πιστεύει οτι οι φωτογραφίες του είναι καλύτερες των άλλων, δεν τον ενδιαφέρει καν. Μερικές φορές μπορεί να πει “φωτογράφος εγω; οχι!”. Αν ήταν μουσικός θα ήταν συνθέτης της τζαζ. 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου